Fransa yeni fasılları açmak istiyor

İSTANBUL

Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande, "Müzakereler, demokratikleşme, hukuk devleti, özgürlük, kalkınma, modernizasyon gibi alanlarda, bunları geliştirmek için ek enstrüman olabilir. Onun için Fransa yeni fasılları açmak istiyor. Özellikle erkler ayrılığı, yargı bağımsızlığı gibi konularda fasıllar açmak istiyor. Sonuçta ne olacağını kestirmeden..." dedi. 

Türkiye'ye yaptığı resmi ziyaret kapsamında Galatasaray Üniversitesine gelen Hollande, Rektör Prof. Dr. Ethem Tolga'yı makamında ziyaret ederek, anı defterini imzaladı. Eski İstanbul fotoğraflarının olduğu bir albümü inceleyen Hollande'a, ziyareti sırasında Dışişleri Bakanı Laurent Fabius da eşlik etti. 

Aydın Doğan Oditoryumu'nda "Bilim ve Yüksek Öğretim Alanında İşbirliği" başlıklı konuşmasıyla, davetlilere ve öğrencilere hitap eden Hollande, Galatasaray Üniversitesi'nin Fransız-Türk dostluğunun sembolü olduğunu dile getirerek, "Buraya gelmek zorundayım diye gelmiyorum, paylaşılmış bir mutluluk olduğu için geliyorum. Galatasaray, Türkiye'nin elitlerini yetiştiriyor. Sizin sayenizde önemli siyasetçiler, iş adamları, entellektüeller ve gazeteciler Fransızca konuşuyor" diye konuştu. 

Hollande, birçok Fransız yazarın ilham bulmak için yüzyıllar boyunca İstanbul'a geldiğine değinirken, Fransa'da ünlü olan yazar Orhan Pamuk ve yönetmen Fatih Akın'ı selamladı. 

Fransa'dan Türkiye'ye uzun zaman sonra gerçekleşen ziyarete değinen Hollande, "22 sene uzun gibi görülebilir ama ilişkilerin 16. yüzyıla dayanmasına bakarsak çok değil. Ben buraya zamanı tekrar kazanmaya geldim çünkü birlikte yapacak çok şeyimiz var" dedi. 

Hollande, Türkiye'nin avantajları konusunda ise "Ekonomi diyeceğim ama gençliği... Son aylarda gördüğümüz, dinamik, beklentileri yüksek bir gençliğiniz var bu demokratik olgunluğun bir işareti" ifadelerini kullandı. 

Fransa Cumhurbaşkanı Hollande, Türkiye'nin AB'ye üyelik sürecine ilişkin de şu değerlendirmelerde bulundu:

"Müzakereler, demokratikleşme, hukuk devleti, özgürlük, kalkınma, modernizasyon gibi alanlarda, bunları geliştirmek için ek enstrüman olabilir. Onun için Fransa yeni fasılları açmak istiyor. Özellikle erkler ayrılığı, yargı bağımsızlığı gibi konuları ilgilendiren konularda fasıllar açmak istiyor. Sonuçta ne olacağını kestirmeden..." 

Her ne kadar gölgelenmiş olsa da "Arap baharı" olarak tanınan ilk ülke olan Tunus'ta yeni bir anayasa kabul edildiğini anlatan Hollande, "Tunus da benim söylediğim gibi gösteriyor ki İslam ve demokrasi bir arada olabilir. Tarihi ve gelenekleri olan bir ülke, demokrasiyi seçme kapasitesi her zaman var" dedi.

"Bazen anlaşmazlıklar oldu, özellikle tarihle ilgili"

François Hollande, uzun zaman sonra Türkiye'ye gelmesinin önem taşıdığını belirterek, şunları söyledi:

"Bu kadar samimi konuşmamıştık bunca yıldır birbirimizle. Bazen anlaşmazlıklar oldu, özellikle tarihle ilgili. Kendi tarihine bakmak her zaman zorunlu bir süreç. Bu sene 2014, katliamlar ve trajediler eksik olmayan 1. Dünya savaşını anacağız. Bu, hepimizi bu döneme tekrar bakmaya zorlayacak. 1915 olayları dahil. Fransa'nın duruşunu zaten biliyorsunuz. Fransa'da söylediğimden farklı bir şey söylemeyeceğim. Ama aynı zamanda herşey ile yüzleşmek gerekiyor diye düşünüyorum çünkü bu çabayı gösteren halk kendini büyütüyor, kendi gözünde ve diğerlerinin gözünde." 

Suriye'den gelen mültecilere destek verdiği için Türkiye'ye teşekkür eden Hollande, Suriye'de seçimler olabilmesi için Beşşar Esed'in gidip yeni bir ekibin gelmesi gerektiğini dile getirdi. 

İlber Ortaylı fenalaştı

Bu arada, Hollande'ın konuşması sırasında, Prof. Dr. İlber Ortaylı fenalaştı. İlber Ortaylı'nın kendine gelerek, salondan ayrılmasının ardından, Hollande, "Artık Fransız basını sağolsun, İlber Hoca'nın eserlerinin daha iyi tanınacağından kuşkum yok" dedi. 

Konuşmasına daha sonra devam eden Hollande, Marmaray'a değindi. Türkiye'nin doğu-batı arasında bir kavşak noktası olduğunu ve geleceğe güven veren bir ülke olduğunu vurgulayan Hollande, "Avrupa'yı Asya'ya bağlayan Marmaray tüneli ile bunu gerçekleştirdiniz ve batıyla doğunun sembolik buluşmasından korkmamak gerekiyor" ifadesini kullandı. 

Candan Erçetin'e sanat ve edebiyat nişanı

Konuşmasının ardından Candan Erçetin'e sanat ve edebiyat nişanı sunan Hollande, "Dün Candan Erçetin, Cumhurbaşkanı Gül'ün yemeğinde şarkı söyledi. İki şarkı vardı herkesin bildiği, sözleri değilse de müziği bilinen şarkılar. Onun aracılığıyla lise ve üniversiteye selam vermek istiyorum. Artık Türkiye'de kiminle karşılaşırsam 'Siz de mi Galatasaray'dansınız?' diye soracağım ve belki de bana bir şarkı söyleyecek" dedi.

"Fransız devlet adamları her seferinde Galatasaray'ı ziyaret etmektedirler" 

Prof. Dr. Ethem Tolga da konuşmasında, Hollande'ın ziyaretinin, 20 yılı aşkın bir süredir Fransa'dan Türkiye'ye gerçekleşen ilk devlet ziyareti olması, Türk-Fransız diyaloğundaki canlanmaya işaret etmesi ve Türkiye'nin AB'ye üyelik süreci çerçevesinde sembolik bir adım oluşturması bakımından önem taşıdığını söyledi. 

Ziyaretin, kurumun tarihi açısından ve kişisel olarak kendisi için ayrıca anlamlı olduğunu ifade eden Tolga, Hollande'a, "1968 yılında Cumhurbaşkanı De Gaulle, Galatasaray Lisesini ziyaret ettiği sırada orada öğrenci idim, 1992 yılında Cumhurbaşkanı Mitterand üniversitemizin kuruluş anlaşması törenine geldiğinde üniversitenin kurucuları arasında yer alıyordum, bugün sizi rektör olarak ağırlama şerefine nail oluyorum" şeklinde seslendi. 

Tolga, Galatasaray Üniversitesine ilişkin bilgi vererek, şunları kaydetti: 

"Galatasaray Üniversitesi, Türkiye ve Avrupa arasında bir köprü oluşturma misyonunu, Fransa ile iş birliği halinde sürdürmektedir. İş birliğimiz sadece bilimsel alanda değil, aynı zamanda diplomatik düzeyde olup, Türkiye'yi ziyaret eden Fransız devlet adamları her seferinde Galatasaray'ı ziyaret etmektedirler. Bu iş birliğinin birçok alanda gelişmeye devam edeceğini umuyoruz ve ziyaretinizin bu yönde olduğu kadar ülkelerimiz arasındaki siyasi ve ekonomik ilişkilerde de önemli bir adım olduğundan emin bulunuyoruz. Nihayetinde, tarihteki ünlü adaşınız Kral Birinci Francois döneminde başlamış olan ikili ilişkilerimizin sizin önderliğinizde daha da gelişeceğine inanıyoruz."

Galatasaray Eğitim Vakfı Başkanı İnan Kıraç ise Galatasaray'dan, Fransızcayı çok iyi konuşan devlet adamları, başbakanlar, diplomatlar, çok büyük şairler, yazarlar, oyuncular, gazeteciler, sporcular ve iş adamları yetiştiğini aktararak, "Günümüzde Galatasaray, üniversitesi, ilkokulu ve lisesiyle birlikte bir başarının adıdır. Galatasaray Lisesi ve Galatasaray Üniversitesi, her yıl Türkiye'nin en iyi öğrencilerini bünyelerinde toplamaktadır. 1981 yılında Galatasaray Lisesi mezunları tarafından Galatasaray Eğitim Vakfı kurulmuştur. Bu vakıf, günümüze kadar 5 bin burs vermiş olup, 235 projeye de maddi destek sağlamıştır. Bunlar için 300 milyon dolar harcanmıştır. Galatasaray, Türkiye'nin Fransa'yla birlikte yapabileceği en iyi işleri ete kemiğe büründürmüştür. Galatasaray ve Fransa'nın ortak bir geçmişi ve çok sıkı ilişkileri vardır ve umarım ki Galatasaray, her zamanki gibi gelecekte de ilişkilerimizin en etkili ortaklarından biri olacaktır" şeklinde konuştu. 

Candan Erçetin

Fransa Cumhurbaşkanı Hollande'dan "edebiyat ve sanat" nişanı alan Candan Erçetin de yaptığı konuşmada, ailesinden aldığı terbiye ve eğitimden sonra, hayatına büyük değer katanın Galatasaray Lisesinde aldığı terbiye ve eğitim olduğunu belirterek, "Kütüphaneci babam ve Cumhuriyet kadını annemi yakın zamanlarda kaybettim. Ama ne mutlu ki Galatasaray ailem hep yanımda" dedi.

Türk edebiyatını ve müziğini babasından, Türk kültürünü ve geleneklerini annesinden öğrendiğini dile getiren Erçetin, Galatasaray Lisesi'nde eğitimini aldığı Fransız dilinin 11 yaşından itibaren sanatıyla, edebiyatıyla bir kültürü tanımasını, sevmesini ve Fransızca şarkılar söylemekten keyif almasını sağladığını anlattı. Erçetin, "Her iki kültürden de payımı almak beni daha farklı, daha renkli ve daha mutlu bir insan yaptı" ifadesini kullandı. 

Erçetin, "Türk ve Fransız devletlerinin birlikte yeşerttiği Galatasaray Üniversitesinde bugün takdim edilen bu nişanı, bana Fransızca, edebiyat ve müzik öğreten ve üzerimde emeği olan bütün öğretmenlerim adına mutlulukla kabul ediyorum" diye konuştu.

Fransız Cumhurbaşkanı Hollande'ı dinleyenler arasında Brooking Enstitüsü Başkan Yardımcısı Kemal Derviş ve Galatasaray Kulübü Başkanı Ünal Aysal da yer aldı. 

François Hollande, resmi ziyaret kapsamında gelen Charles de Gaulle ve Francois Mitterand ile görev süresi bittikten sonra Galatasaray Üniversitesi tarafından kendisine verilen "fahri doktor" unvanını almak üzere gelen Jacques Chirac'tan sonra üniversiteyi ziyaret eden dördüncü Fransa Cumhurbaşkanı oldu. 

Bu arada, toplantı sırasında fenalaşan Ortaylı, programın ardından tedbir amacıyla hastaneye götürüldü. 

 "Yüksek hızlı tren için demiryolları ihalelerine katılacağız"

Türk-Fransız İş Forumu'nun kapanışında konuşan Hollande, çevre ve çevre sağlığı konusunda birikimlerini paylaşmaları gerektiğini, ulaşım sektöründe ilişkilerin çok eskilere dayandığını belirterek, Paris'ten İstanbul'a uzanan tarihi Orient Ekspresi hatırlattı. 

Türkiye'nin 10 bin kilometre yüksek hızlı tren için demiryolu döşeyeceğini, bu konuda bütün ihalelere katılacaklarını dile getiren Hollande, Fransız şirketlerin otomobil yatırımlarından, THY'nin Fransız şirketlerinden yaptığı alımlardan bahsetti. 

"Dünün sanayisine bakmamalıyız, yarının sanayisine dönmeliyiz. Eğer Türk ekonomisine daha önemli bir teknoloji ve yenilikçilik kazandıracaksak buna hazırız" diyen Hollande, birçok Türk şirketinin Fransa'ya baktığını bildiğini, Türk iş adamlarıyla olan görüşmesinde onlara "Gelin Fransa'ya yatırım yapın" dediğini söyledi. 

"Vize sorunu için talimat verdim"

Hollande, Türk işadamları için Fransa'da büyük imkanlar olduğunu, bu kişilerin ülkelerinde çok iyi karşılanacağını kaydederek, kısıtlama ve vizelere ilişkin şunları söyledi:

"Şu anda vize sorununun yaşandığı tek ülke Fransa değil ama Dışişleri Bakanlığıma gerekli bütün talimatları verdim. Şirket temsilcileri, yöneticileri, aydınlar, sanayiciler, sanatçılar kolayca Fransa'ya gelebilsinler, işlerini görebilsinler. Kendilerine bütün kolaylıklar sağlanacaktır. Çok yakında Elysee Sarayı'nda Fransa'ya yatırım yapan yabancı şirketleri ağırlayacağım. Bu şirketler arasında Türkiye'den yatırımcı olmasını çok isterim. 2 Türk şirketi şimdiden olumlu cevap verdi çağrıma. Karşılıklı çapraz yatırımlar yapmamız gerekiyor. Birlikte yeni teknolojileri, dış piyasalara taşımamız gerekiyor. Sizin bu konulardaki taahhütünüzü ve çabalarınızı da anmak istiyorum. Bu reformlar kaçınılmazdı, gerekiyordu. Ekonomik reformları, hepimizin gerçekleştirmesi gerekiyordu. Bizler yüksek hızlı kalkınmaya sahip olmak, istihdam yaratmaki işsizliği azaltmak istiyorsak, şirketlerimizin bütün imkanlara sahip olması gerekiyor."

Dink ailesi ile görüştü

Fransa Cumhurbaşkanı Hollande, uğradığı silahlı saldırı sonucu hayatını kaybeden Agos Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hrant Dink'in eşi Rakel Dink ve kardeşi Orhan Dink ile görüştü, Türkiye'de yerleşik Fransız vatandaşlarıyla bir araya geldi.

Hrant Dink'in eşi Rakel Dink ve kardeşi Orhan Dink saat 15.00'e doğru Beyoğlu'ndaki Fransız Sarayı'na geldi. Resmi ziyaret için Türkiye'de bulunan Hollande, Rakel Dink ve Orhan Dink ile görüştü. Görüşme basına kapalı gerçekleşti.

Hollande daha sonra, Fransız Sarayı'na davet edilen Türkiye'de yerleşik Fransız vatandaşlarıyla bir araya geldi.

Muhabir: Andaç Hongur